De overheid moet op tijd een beslissing nemen op uw aanvraag of bezwaar. Vaak heeft u recht op een dwangsom als de overheid niet op tijd beslist. Ook kunt u via de rechter een besluit afdwingen.
Beslistermijn voor aanvragen
Een overheidsorganisatie moet binnen een vastgestelde periode een beslissing nemen over uw aanvraag. Deze periode heet de beslistermijn. Voor sommige aanvragen ligt de beslistermijn vast in de wet. Is er geen wettelijke termijn voor uw aanvraag? Dan geldt een 'redelijke termijn'. Wat redelijk is, hangt af van de soort beslissing en hoe ingewikkeld de aanvraag of het bezwaar is. Een redelijke termijn kan variëren van enkele weken tot enkele maanden. De overheid moet in ieder geval binnen 8 weken een besluit nemen of een nieuwe beslistermijn bekendmaken.
Beslistermijn voor bezwaren
Een voorbeeld van een bezwaar is een bezwaar tegen de hoogte van een subsidie. Er is een wettelijke termijn waarbinnen de overheid op uw bezwaar moet reageren. In de meeste gevallen is dit 6 weken. Bij inschakeling van een bezwaarschriftenadviescommissie is dit doorgaans 12 weken.
Let op: op grond van bijzondere wetgeving gelden soms andere termijnen.
Uitstel beslistermijn
De beslistermijn kan in de meeste gevallen verlengd worden met maximaal 6 weken. Dit kan als de overheidsinstantie meer informatie nodig heeft, bijvoorbeeld van een buitenlandse instantie. De overheidsorganisatie moet u hierover informeren.
Recht op dwangsom
Beslist de overheid niet op tijd? Dan heeft u recht op een dwangsom. Dit is een geldbedrag. Voordat u recht heeft op een dwangsom moet u de overheidsorganisatie in gebreke stellen. Dit is een brief waarin u aangeeft dat de beslistermijn is verstreken. Dit kan op de volgende manier:
- download het formulier ingebrekestelling;
- print de brief uit en vul de gegevens in;
- stuur de brief naar de overheidsinstantie waar de aanvraag of het bezwaarschrift in behandeling is.
De overheid heeft dan 2 weken de tijd om alsnog een beslissing te nemen. Gebeurt dat niet, dan gaat de dwangsom automatisch lopen. Ook kunt u een besluit afdwingen via de rechter door direct beroep in te stellen.
Hoogte dwangsom
De hoogte van de dwangsom is afhankelijk van de duur van de vertraging. Als de dwangsom gaat lopen gelden de volgende bedragen:
- € 20 per dag voor de eerste 2 weken;
- € 30 per dag voor de volgende 2 weken;
- € 40 per dag voor de overige dagen.
De dwangsom loopt uiterlijk 42 dagen en bedraagt maximaal € 1260.
Geen recht op dwangsom
U heeft niet altijd recht op een dwangsom nadat de beslistermijn is verstreken. Dit geldt ook voor eventueel daaropvolgende bezwaarprocedures. Het gaat om de volgende aanvragen of bezwaarschriften die voor 1 oktober 2012 zijn ingediend:
- op grond van de Vreemdelingenwet 2000;
- voor een visum op grond van het Soeverein Besluit van 12 december 1813;
- voor een verklaring omtrent het gedrag op grond van de Wet justitiële en strafvorderlijke gegevens;
- op grond van de Wet opneming buitenlandse kinderen ter adoptie.
U kunt de overheid nog wel in gebreke stellen via het formulier ingebrekestelling. De overheidsorganisatie heeft dan 2 weken de tijd om alsnog een beslissing te nemen. Gebeurt dat niet? Dan kunt u een besluit afdwingen via de rechter door direct beroep in te stellen.
Per 1 oktober 2016 is het recht op een dwangsom bij Wob-verzoeken (Wet openbaarheid van bestuur) afgeschaft.
Direct beroep instellen
Vanaf het moment dat de dwangsom gaat lopen kunt u ook direct beroep instellen bij de rechter. Het is niet nodig om eerst bezwaar te maken bij de overheidsinstelling die moet beslissen. Verklaart de rechtbank uw beroep gegrond? Dan moet de overheidsinstelling binnen 2 weken alsnog beslissen.